Thu Hoạch Tôm Theo Quy Trình Cân Bằng Sinh Học

Thu hoạch tôm là điểm cuối của quá trình nuôi tại ao nhưng chưa phải là điểm kết thúc của hành trình con tôm sạch. Sau khi rời khỏi ao, tôm tiếp tục bước vào các công đoạn làm lạnh, phân loại, vận chuyển, xử lý và chế biến tại nhà máy. Do đó, để giữ trọn chất lượng tôm từ ao nuôi đến các công đoạn phía sau, người nuôi cần thực hiện thu hoạch đúng kỹ thuật, hạn chế tối đa tình trạng tôm bị stress, xây xát hoặc tổn thương.

Thời điểm thu hoạch

Để xác định thời điểm thu hoạch phù hợp, người nuôi cần cân nhắc nhiều yếu tố như kích cỡ tôm, tốc độ tăng trưởng, sức khỏe đàn tôm, điều kiện ao nuôi và giá thị trường.

Nếu đàn tôm đang tăng trưởng tốt, môi trường ao vẫn ổn định và giá trị kinh tế dự kiến tăng khi tôm đạt kích cỡ lớn hơn, người nuôi có thể cân nhắc kéo dài vụ nuôi nếu các điều kiện thực tế cho phép.

Ngược lại, khi môi trường bắt đầu mất ổn định, sức khỏe tôm có dấu hiệu suy giảm hoặc chi phí duy trì vụ nuôi tăng cao, việc thu hoạch sớm có thể là lựa chọn phù hợp để hạn chế rủi ro.

Vì vậy, thời điểm thu hoạch không chỉ dựa vào số ngày nuôi mà cần được quyết định dựa trên hiệu quả kinh tế tổng thể. Khi có đủ cơ sở để kéo dài vụ nuôi, lựa chọn đúng thời điểm và kích cỡ thu hoạch cũng là một cách nâng cao giá trị sản phẩm và tối ưu lợi nhuận.

Bên cạnh kích cỡ và tình trạng đàn tôm, thời điểm trong ngày cũng cần được cân nhắc. Thu hoạch nên được ưu tiên vào sáng sớm hoặc chiều mát, khi nhiệt độ môi trường tương đối ổn định, giúp hạn chế chênh lệch nhiệt độ và giảm stress cho tôm.

Phương pháp thu hoạch

Khi đã xác định được thời điểm, cần lựa chọn phương pháp thu hoạch dựa trên mục tiêu và tình trạng thực tế của ao nuôi. Có 2 hình thức thu hoạch phổ biến là thu tỉa và thu toàn bộ.

Đối với hình thức thu tỉa, không phải toàn bộ tôm trong ao đều được đưa lên trong cùng một thời điểm nên khu vực chưa thu vẫn cần được duy trì điều kiện môi trường ổn định. Người nuôi nên duy trì quạt nước tại khu vực chưa thu hoạch để đảm bảo lưu thông nước và cung cấp đủ oxy cho đàn tôm còn lại trong ao.

Đối với hình thức thu hoạch toàn bộ, quá trình kéo và gom tôm cần được thực hiện nhẹ nhàng, có kiểm soát, tránh kéo lưới quá mạnh hoặc dồn tôm vào một khu vực trong thời gian dài. Việc kéo lưới quá nhiều lần hoặc để tôm tập trung với mật độ cao có thể làm tôm bị xây xát, tổn thương phần vỏ và tăng nguy cơ thiếu oxy. Vì vậy, người nuôi cần chuẩn bị đầy đủ nhân lực, dụng cụ và phương án thu trước khi bắt đầu để quá trình thu diễn ra nhanh chóng và thuận lợi. 

Ngừng cho tôm ăn trước khi thu hoạch

Trong thực tế, một số người nuôi có thói quen ngừng cho ăn từ 48 giờ hoặc lâu hơn trước khi thu hoạch để làm sạch đường ruột tôm. Tuy nhiên, khi nhịn ăn quá lâu, tôm phát sinh nhu cầu bắt mồi và có thể tìm đến thức ăn tự nhiên hoặc các nguồn vật chất hữu cơ dưới đáy ao.

Nếu đáy ao tích tụ nhiều chất thải, việc tôm tiếp xúc và sử dụng nguồn thức ăn ở khu vực này có thể ảnh hưởng đến chất lượng tôm sau thu hoạch. Vì vậy, thay vì nhịn ăn trong thời gian quá dài, người nuôi nên chủ động quản lý khẩu phần ăn và có thể tạm ngừng cho ăn khoảng 4–6 giờ trước khi thu hoạch, tùy điều kiện thực tế của ao, tình trạng tôm và kế hoạch thu.

Hạ mực nước phù hợp

Mực nước cần được hạ xuống mức phù hợp để quá trình thu hoạch diễn ra nhanh chóng và thuận lợi.

Nếu bắt đầu thu khi mực nước còn quá cao, thời gian kéo và gom tôm có thể kéo dài, khiến tôm phải di chuyển nhiều và tập trung với mật độ cao. Điều này có thể làm gia tăng stress và nguy cơ thiếu oxy cục bộ.

Do đó, người nuôi cần chủ động hạ mực nước phù hợp với diện tích ao và phương pháp thu hoạch để giúp rút ngắn thời gian thu, bảo đảm sức khỏe tôm thu hoạch.

Hạn chế thời gian tôm tiếp xúc với không khí

Sau khi được đưa lên khỏi ao, tôm cần được xử lý nhanh để hạn chế stress và duy trì chất lượng.

Cần lưu ý hạn chế để tôm tiếp xúc với không khí trong thời gian dài. Sau khi thu, cần nhanh chóng làm lạnh bằng đá để hạ nhiệt độ, hỗ trợ duy trì độ tươi trong quá trình cân, phân loại kích cỡ và vận chuyển.

Trong quá trình thao tác, cần hạn chế tối đa thời gian tôm tiếp xúc trực tiếp với không khí, đồng thời tránh để tôm bị phơi nắng hoặc chịu nhiệt độ cao.

Nếu tôm được bán tươi sống, cần duy trì điều kiện nước, nhiệt độ và oxy phù hợp trong quá trình bảo quản và vận chuyển.

Bên cạnh đó, cần hạn chế các thao tác gây tổn thương như ném tôm hoặc xếp tôm quá nhiều trong một khu vực. Tôm càng ít bị tổn thương và được làm lạnh nhanh sau khi thu hoạch thì càng thuận lợi cho các công đoạn xử lý và chế biến tiếp theo.

Kết luận

Hiệu quả của một vụ nuôi không chỉ nằm ở việc tạo ra đàn tôm khỏe, tăng trưởng tốt mà còn ở khả năng bảo quản chất lượng tôm trong quá trình thu hoạch và chuyển giao sang các công đoạn tiếp theo.

Thu đúng thời điểm – thu đúng kỹ thuật – hạn chế stress – làm lạnh nhanh là những yếu tố quan trọng giúp nâng cao giá trị con tôm sạch từ ao nuôi đến bàn ăn.

Đây cũng là yếu tố cốt lõi của quy trình cân bằng sinh học: mỗi giai đoạn đều có sự liên kết và bổ trợ cho giai đoạn tiếp theo, cùng hướng đến mục tiêu giảm chi phí, nâng cao chất lượng và tối ưu hiệu quả toàn chuỗi giá trị tôm.

Để tìm hiểu và tư vấn Quy trình cân bằng sinh BBA – Bio Balance Aquaculture của Bình Minh vui lòng liên hệ: 1900.86.68.69.

Kiều Diễm

Nội dung khác liên quan đến cân bằng sinh học trong nuôi tôm: 

• BBA – Bio-Balance Aquaculture – Quy Trình Cân Bằng Sinh Học Trong Nuôi Trồng Thủy Sản 
• Nuôi Tôm Bền Vững: Giải Pháp Cân Bằng Sinh Học Từ Bình Minh 
• Cân Bằng Sinh Học Trong Nuôi Tôm Là Gì? 

THÔNG TIN LIÊN HỆ:

Trụ sở:

📍 Miền Trung: Thôn Hòa Thạnh, Xã Phước Dinh, Tỉnh Khánh Hòa

📍 Miền Tây: T11 – 4 Tầng 11, Tây Nguyên Plaza, Phường Hưng Phú, TP. Cần Thơ.

𝐇𝐨𝐭𝐥𝐢𝐧𝐞: 1900 86 68 69 – 1900 866 636

𝐖𝐞𝐛𝐬𝐢𝐭𝐞: 

📍 binhminhcapital.com

📍 binhminhbba.com

Hãy liên hệ với chúng tôi để được tư vấn và hỗ trợ miễn phí!